Του Βαγγέλη Μωυσή
Στο «μικροσκόπιο» των ευρωπαϊκών υπηρεσιών ελέγχου των επιδοτήσεων έχει μπει ο «γάμος» ΑΑΔΕ – ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις διαιώνισης της κακοδιαχείρισης των αγροτικών επιδοτήσεων και στο νέο μοντέλο λειτουργίας του Οργανισμού. Αυτές καθιστούν την Ελλάδα τη μόνη χώρα της ΕΕ με… κρατικό σκάνδαλο στις απειλές κατά της βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους!
Πηγές της «Θ» στο Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και στο Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων -τους δύο βασικούς χρηματοδοτικούς μηχανισμούς της ΕΕ για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ)- μεταφέρουν εικόνα… εργώδους προετοιμασίας για εξονυχιστικούς ελέγχους στην πορεία υλοποίησης του «Action Plan 2», κατ` εντολή του Ευρωπαίου επιτρόπου Κρίστοφερ Χάνσεν!
Θυμίζουμε άλλωστε, ότι κατά την τελευταία του επίσκεψη στην Αθήνα τον Νοέμβριο, ο Χάνσεν είχε αποσυνδέσει μεν την αξιολόγηση του ελληνικού σχεδίου εξυγίανσης του ΟΠΕΚΕΠΕ από τις εν εξελίξει τότε πληρωμές, αλλά άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικών εμπλοκών, αν η «σε βάθος εξέταση» δεν πείσει για την σταθερή σωστή διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων στο μέλλον.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, οι έλεγχοι που ετοιμάζονται θα περιλαμβάνουν ακόμα και επιτόπιους ελέγχους στην ίδια την ΑΑΔΕ, εντός της οποίας λειτουργεί πλέον ο ΟΠΕΚΕΠΕ, ως πανευρωπαϊκή εξαίρεση στον ευρωπαϊκό κανόνα διαχείρισης των επιδοτήσεων μέσω αυτόνομων οργανισμών πληρωμών, εποπτευόμενων από το κατά περίπτωση αρμόδιο υπουργείο άσκησης της αγροτικής πολιτικής σε κάθε κράτος-μέλος της ΕΕ.
Το σκάνδαλο… συνεχίζεται
Η προοπτική αυτών των ελέγχων, αλλά και των νέων αυστηρότατων προστίμων που απειλούν την Ελλάδα για το σκάνδαλο λεηλασίας των αγροτικών επιδοτήσεων, δεν είναι άσχετη με τις ισχυρές ενδείξεις… διαιώνισης του σκανδάλου, ακόμα και με τα πρόσφατα νομοθετήματα του υπουργείου Ανάπτυξης.
Οι υπηρεσιακοί παράγοντες των Βρυξελλών δεν βλέπουν, για παράδειγμα, καμία κίνηση για την ταυτοποίηση και καταμέτρηση των πραγματικών παραγωγικών ζώων της χώρας, ενώ διαπιστώνουν ακόμα και στα επίσημα στοιχεία της ίδιας της ΑΑΔΕ, ότι συνεχίζεται η καταβολή επιδοτήσεων και η κατανομή βοσκότοπων, ιδιαίτερα στην Κρήτη, βάσει πληθυσμών αιγοπροβάτων που θεωρούνται… ανύπαρκτοι!
Προαναγγελία ελέγχων και προστίμων
Δεν είναι άλλωστε καθόλου τυχαίο το γεγονός, ότι έλεγχοι και πρόστιμα σχεδόν… προαναγγέλλονται και στην Έκθεση Βιωσιμότητας του Χρέους (Debt Sustainability Monitor) που εκδόθηκε μόλις την προηγούμενη εβδομάδα από την Κομισιόν. Εκεί η Ελλάδα καταγράφεται ως η μόνη χώρα με ένα σκάνδαλο στους παράγοντες κινδύνου για εκτροχιασμό της δημοσιονομικής σταθερότητας και της βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους!
Συγκεκριμένα, ανάμεσα στους παράγοντες κινδύνου, μαζί με τις «κρατικές εγγυήσεις», τα «κόκκινα δάνεια» και την «αρνητική διεθνή επενδυτική θέση», η ΕΕ περιλαμβάνει «τις ενδεχόμενες υποχρεώσεις που σχετίζονται με εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις κατά του κράτους, καθώς και τις πιθανές δημοσιονομικές επιπτώσεις που απορρέουν από τις εν εξελίξει έρευνες και ελέγχους σχετικά με τη διαχείριση των γεωργικών προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ελληνικής Αρχής Πληρωμών της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΟΠΕΚΕΠΕ)!»
Επιπλέον αυτοί οι παράγοντες είναι που καθιστούν υψηλό τον μεσοπρόθεσμο κίνδυνο δημοσιονομικού εκτροχιασμού της βιωσιμότητας του χρέους με ορίζοντα το 2036, σε αντίθεση με τον χαμηλό μακροπρόθεσμο κίνδυνο, για τον οποίο λογίζεται ως έτος «ορίζοντα» το 2070!
Ανησυχία για τις επιδοτήσεις του 2026
Την προβληματική λειτουργία της υπαγωγής του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ και ακόμα περισσότερο τα… νομοθετικά «παράθυρα» για συνέχιση της κακοδιαχείρισης των επιδοτήσεων και με το νέο καθεστώς, επισημαίνει και ο πρόεδρος του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΓΕΩΤΕΕ) Κεντρικής Μακεδονίας και προϊστάμενος της διεύθυνσης Αγροτικής Οικονομίας της περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, Αθανάσιος Σαρόπουλος, εκφράζοντας ακόμα και την ανησυχία για «στάση πληρωμών» επιδοτήσεων το 2026!
Ανατρέχοντας στα στοιχεία της ίδιας της ΑΑΔΕ για τις πληρωμές αγροτικών επιδοτήσεων, ο κ. Σαρόπουλος επισημαίνει: «Πληρώθηκαν βοσκοτοπικά δικαιώματα σε 29.074 ΑΦΜ στην Κρήτη, ενώ οι αιγοπροβατοτρόφοι του νησιού καθορίστηκαν -αληθινοί και ψευδείς- για το 2025 αρκετά λιγότεροι, συνολικά 25.609. Ακόμη χειρότερα, για το 2024 πληρώθηκαν βοσκοτοπικά δικαιώματα σε 37.643 ΑΦΜ της Κρήτης! Επίσης, από τα στοιχεία της ΑΑΔΕ συμπεραίνουμε ότι στην Κρήτη αντιστοιχούν περίπου 2.000.000 στρέμματα με βοσκοτοπικά δικαιώματα που δεν ενεργοποιούνται με δημόσιο βοσκότοπο το 2024 ή το 2025, σχεδόν όση έκταση έχουν οι ιδιωτικοί βοσκότοποι όλης της Ελλάδας. Οι νησίδες ελαιώνων και αρόσιμων καλλιεργειών εντός των βοσκοτόπων, προφανώς καταλαμβάνουν τμήμα αυτής της έκτασης, αλλά πιθανώς όχι τόσο μεγάλο ποσοστό (37%) στο σύνολο των βοσκοτόπων εντός και εκτός Κρήτης. Συνεπώς, υπάρχει ένδειξη ότι πιθανόν να δηλώνονται εκτάσεις ιδιωτικών βοσκοτόπων εκτός Κρήτης, οι οποίες προφανώς δεν χρησιμοποιούνται από τους δηλούντες κτηνοτρόφους της Κρήτης…»
Αδικαιολόγητες πληρωμές
Και προσθέτει: «Από τα στοιχεία του 2025 προκύπτει ότι δηλώθηκαν στην Κρήτη 571.664 αιγοπρόβατα λιγότερα από το 2024, χωρίς όμως να υπάρχει γνωστός λόγος μείωσης, ενώ από το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κτηνιατρικής του ΥπΑΑΤ η αντίστοιχη μείωση μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2025 φτάνει συνολικά στα 989.475 αιγοπρόβατα στην Κρήτη, γεγονός που επίσης πρέπει να διερευνηθεί από ποιες περιοχές και μονάδες προέρχεται».
Τονίζοντας ότι η τελευταία ΚΥΑ του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα αφήνει όλα τα… απαραίτητα περιθώρια εξακολούθησης των καταχρηστικών πληρωμών παράνομων επιδοτήσεων, ο κ. Σαρόπουλος καταλήγει: «Φοβάμαι πως όταν η αρμόδια υπηρεσία της Κομισιόν ελέγξει τα στοιχεία από την εφαρμογή της νέας ΚΥΑ, θα διαπιστώσει τις αθέμιτες και αδικαιολόγητες πληρωμές και θα καταλογίσει νομοτελειακά στη χώρα μας νέο πρόστιμο. Ταυτόχρονα, η προκλητική αθέτηση των προβλεπόμενων στο Action Plan 2, αφού δεν πρόκειται ούτε να τοποθετηθούν ηλεκτρονικοί “βώλοι” στα 3,5 εκατομμύρια δηλωθέντα αιγοπρόβατα γύρω από τον Ψηλορείτη της Κρήτης εντός του 2026, θα θέσει σε άμεσο κίνδυνο τη διαπίστευση της ΑΑΔΕ (ΟΠΕΚΕΠΕ) με ορατό και πολύ πιθανό τον κίνδυνο στάσης πληρωμών στις αγροτικές επιδοτήσεις εντός του έτους.»
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»
