Δικαστική προσφυγή κατά του TikTok έχουν καταθέσει πέντε οικογένειες στη Βρετανία, κατηγορώντας την πλατφόρμα ότι συνέβαλε στον θάνατο των παιδιών τους μέσω της προώθησης επικίνδυνου διαδικτυακού περιεχομένου, όπως το λεγόμενο «blackout challenge».
Τα πέντε παιδιά, ηλικίας από 11 έως 14 ετών, έχασαν τη ζωή τους μέσα σε λίγους μήνες το 2022. Οι γονείς τους υποστηρίζουν ότι οι θάνατοι συνδέονται με την «πρόκληση λιποθυμίας», κατά την οποία παιδιά και έφηβοι κρατούν την αναπνοή τους ή αυτοστραγγαλίζονται μέχρι να χάσουν τις αισθήσεις τους. Η απότομη μείωση του οξυγόνου μπορεί να προκαλέσει σοβαρές εγκεφαλικές βλάβες ή ακόμη και θάνατο.
Η υπόθεση αναμένεται να εξεταστεί στις Ηνωμένες Πολιτείες, από το Ανώτατο Δικαστήριο της πολιτείας του Ντέλαγουεαρ, όπου έχει την έδρα της η πλατφόρμα. Το TikTok έχει καταθέσει αίτημα απόρριψης της προσφυγής, υποστηρίζοντας ότι η υπόθεση δεν μπορεί να εκδικαστεί στις ΗΠΑ, καθώς οι θάνατοι σημειώθηκαν στη Βρετανία.
Οι οικογένειες αναγνωρίζουν ότι δεν διαθέτουν άμεσες αποδείξεις για την ευθύνη της πλατφόρμας, τονίζουν όμως ότι κρίσιμα στοιχεία βρίσκονται στα ψηφιακά δεδομένα των παιδιών τους. Το TikTok έχει απαντήσει ότι τα δεδομένα αυτά ενδέχεται να έχουν διαγραφεί, κάτι που αποτελεί βασικό σημείο της νομικής αντιπαράθεσης. Αν το δικαστήριο απορρίψει το αίτημα της εταιρείας, θα υποχρεωθεί να αποκαλύψει τα δεδομένα, εφόσον αυτά εξακολουθούν να υπάρχουν.
Μία από τις μητέρες, η οποία έχασε τον 14χρονο γιο της, έχει ξεκινήσει εκστρατεία για την προώθηση νομοθετικής ρύθμισης που θα δίνει στους γονείς πρόσβαση στους λογαριασμούς των παιδιών τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σε περίπτωση θανάτου.
Στην προσφυγή αναφέρεται ότι οι θάνατοι ήταν «αναμενόμενο αποτέλεσμα» του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί η πλατφόρμα, με σχεδιασμό που στοχεύει, όπως υποστηρίζουν, να κρατά τα παιδιά όσο το δυνατόν περισσότερο χρόνο συνδεδεμένα, ακόμη και μέσω επικίνδυνου περιεχομένου.
Το TikTok από την πλευρά του δηλώνει ότι απαγορεύει αυστηρά υλικό που προωθεί επικίνδυνες συμπεριφορές και ότι αφαιρεί τη συντριπτική πλειονότητα τέτοιου περιεχομένου πριν υπάρξουν καταγγελίες από χρήστες.
Τι ακριβώς είναι το blackout challenge
Το «blackout challenge» είναι μια επικίνδυνη, υποτιθέμενη, διαδικτυακή πρόκληση που βασίζεται στο παιχνίδι πνιγμού , το οποίο στερεί οξυγόνο από τον εγκέφαλο. Είχε κερδίσει ευρεία προσοχή στο TikTok το 2021, κυρίως μεταξύ των παιδιών και έχει συγκριθεί με άλλες διαδικτυακές προκλήσεις και φάρσες με στόχο αποκλειστικά νεανικό κοινό. Ορισμένα ειδησεογραφικά δημοσιεύματα και ομάδες υπεράσπισης έχουν συνδέσει το challenge με αρκετούς θανάτους, ωστόσο οι ερευνητές και οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης δεν έχουν βρει στοιχεία σε πολλές περιπτώσεις.
Η έννοια των παιχνιδιών πνιγμού υπήρχε πριν από τη διάδοση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Mια έκθεση του CDC του 2008 εντόπισε 82 «πιθανούς θανάτους από παιχνίδια πνιγμού» μεταξύ νέων ηλικίας 6 έως 19 ετών μεταξύ 1995 και 2007. Δεν φαίνεται να έχει ακολουθήσει περαιτέρω μελέτη ή έρευνα αυτή η έκθεση.
Το όνομα «Blackout Challenge» φαίνεται να προήλθε τον Ιανουάριο του 2021 μέσω άρθρων στα ιταλικά μέσα ενημέρωσης μετά τον θάνατο ενός 10χρονου κοριτσιού στο Παλέρμο της Ιταλίας. Οι προηγούμενες αγγλόφωνες εκδόσεις του παιχνιδιού αναφέρονταν συνήθως ως «pass-out game», «fainting game» ή «choking game». Απαντώντας σε αυτό το περιστατικό του 2021, το TikTok αρνήθηκε την ύπαρξη της πρόκλησης λέγοντας «Ενώ δεν έχουμε βρει προς το παρόν στοιχεία περιεχομένου στην πλατφόρμα μας που θα μπορούσε να έχει ενθαρρύνει ένα τέτοιο περιστατικό εκτός πλατφόρμας, θα συνεχίσουμε να παρακολουθούμε στενά στο πλαίσιο της συνεχούς δέσμευσής μας να διατηρούμε την κοινότητά μας ασφαλή. Θα βοηθήσουμε επίσης τις αρμόδιες αρχές στην έρευνά τους, όπως αρμόζει».
