Έντονη ανησυχία για τη συνεχιζόμενη αποτυχία της κρατικής πολιτικής στον τομέα της προστασίας των ζώων συντροφιάς εκφράζει η Ομοσπονδία Ζωοφιλικών Σωματείων Ελλάδας (ΟΖΩΣΩΕΛ), με αφορμή τις νέες τροποποιήσεις του Ν. 4830/2021 και την κατάθεση νέου νομοσχεδίου που περιλαμβάνει εκ νέου διατάξεις για το Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντροφιάς.
Όπως επισημαίνει η Ομοσπονδία, ο νόμος που παρουσιάστηκε το 2021 ως μια συνολική μεταρρύθμιση για τα ζώα συντροφιάς, έχει στην πράξη εξελιχθεί σε ένα ασταθές και διαρκώς μεταβαλλόμενο θεσμικό πλαίσιο. Οι συνεχείς τροποποιήσεις, σύμφωνα με την ΟΖΩΣΩΕΛ, όχι μόνο δεν επιλύουν τα ουσιαστικά προβλήματα, αλλά δημιουργούν σύγχυση, μετακυλίουν ευθύνες και υπονομεύουν την εφαρμογή της νομοθεσίας.
Ιδιαίτερη κριτική ασκείται στη νέα νομοθετική πρωτοβουλία που κατατέθηκε στη Βουλή, με τίτλο «Ρυθμίσεις για το ανθρώπινο δυναμικό του δημοσίου τομέα, τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών, την ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντροφιάς και λοιπές διατάξεις». Η Ομοσπονδία κάνει λόγο για αποσπασματική νομοθέτηση, καθώς κρίσιμες ρυθμίσεις εντάσσονται σε ετερόκλητα νομοσχέδια, χωρίς συνολική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των υφιστάμενων μέτρων και χωρίς δημόσια λογοδοσία.
Την ίδια στιγμή, η εικόνα στο πεδίο παραμένει αμετάβλητη: εκατοντάδες χιλιάδες αδέσποτα ζώα βρίσκονται στους δρόμους, πολλοί Δήμοι δηλώνουν αδυναμία να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους, οι έλεγχοι χαρακτηρίζονται ανεπαρκείς και αποσπασματικοί, ενώ τα φαινόμενα κακοποίησης, παράνομης διακίνησης και εμπορίας ζώων συνεχίζονται. «Όταν η πραγματικότητα δεν αλλάζει, παρά την πληθώρα νομοθετικών παρεμβάσεων, δεν μιλάμε για έλλειμμα ρυθμίσεων, αλλά για έλλειμμα πολιτικής ευθύνης και εφαρμογής», τονίζει η ΟΖΩΣΩΕΛ.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται και η μεταφορά της αρμοδιότητας για τα ζώα συντροφιάς σε υπουργείο χωρίς την αναγκαία επιστημονική και διοικητική εξειδίκευση. Σύμφωνα με την Ομοσπονδία, η αποσύνδεση της πολιτικής για τα ζώα από την κτηνιατρική επιστήμη, τη δημόσια υγεία και τη βιοασφάλεια συνιστά θεσμική οπισθοδρόμηση και αρνητική ευρωπαϊκή πρωτοτυπία.
Παράλληλα, σοβαρά ερωτήματα εγείρονται για τη διαχείριση δημόσιων πόρων, καθώς –όπως σημειώνεται– διατέθηκαν 3,1 εκατ. ευρώ για τη δημιουργία νέου Μητρώου Ζώων, ενταγμένου στο πρόγραμμα «Ελλάδα 2.0», αντί της αναβάθμισης ενός ήδη λειτουργικού συστήματος. Οι νέες τροποποιήσεις, κατά την ΟΖΩΣΩΕΛ, δεν απαντούν στο ζήτημα της αποτελεσματικότητας και της αναλογικότητας αυτής της δαπάνης.
Ανησυχία προκαλεί επίσης η στελέχωση της Ειδικής Γραμματείας για την προστασία των ζώων και των αρμόδιων υπηρεσιών, χωρίς σαφή και διαφανή κριτήρια επιστημονικής επάρκειας, αλλά και η κατ’ επανάληψη παραβίαση των κανόνων ευζωίας. Η Ομοσπονδία καταγγέλλει ότι, αντί για ουσιαστικούς ελέγχους σε παράνομα καταφύγια, η Πολιτεία επιλέγει μέσω νομοθετικών παρατάσεων να νομιμοποιεί στην πράξη προβληματικές δομές, υποβαθμίζοντας την προστασία των ζώων.
Η ΟΖΩΣΩΕΛ ξεκαθαρίζει ότι δεν ζητά περισσότερη γραφειοκρατία ή νέες τροποποιήσεις χωρίς αποτίμηση. Ζητά ένα σταθερό και εφαρμόσιμο θεσμικό πλαίσιο, σύμφωνο με τις διεθνείς οδηγίες, ουσιαστικούς και ανεξάρτητους ελέγχους, επαρκή στελέχωση με επιστημονική επάρκεια, πραγματική στήριξη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και θεσμικό σεβασμό στην κοινωνία των πολιτών.
«Η προστασία των ζώων δεν μπορεί να αποτελεί διοικητικό πείραμα ούτε προϊόν διαρκούς νομοθετικής επιδιόρθωσης. Είναι ζήτημα δημόσιας πολιτικής, επιστημονικής τεκμηρίωσης και πολιτικής ευθύνης», καταλήγει η Ομοσπονδία.
