Της Δήμητρας Μακρή
Μόλις τρεις μήνες πέρασαν από την προηγούμενη φραστική επίθεση της Υπηρεσίας Εξωτερικών Πληροφοριών της Ρωσίας (SVR) εναντίον του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου. Τον Ιανουάριο του απέδωσε προσπάθειες να εκδιώξει τη ρωσική ορθοδοξία από την Ουκρανία, τις χώρες της Βαλτικής και γενικώς την Ανατολική Ευρώπη.
Τώρα, αφορμή δόθηκε από τον θάνατο του καθολικού πατριάρχη Γεωργίας, Ηλία Β’, ενός εμβληματικού για τη χώρα του κληρικού, ο οποίος εκοιμήθη στα 93 του χρόνια στις 17 Μαρτίου. Η SVR ανέφερε, βασισμένη ακόμη μια φορά σε «πληροφορίες», πως ο πατριάρχης Βαρθολομαίος –«ο σχισματικός»- ακολουθώντας τη μέθοδο του «διαίρει και βασίλευε», «λαχταρώντας την εξουσία και αντικαθιστώντας την πρωτοκαθεδρία της τιμής από εκείνη της ισχύος», εργάζεται υπέρ των Δυτικών συμφερόντων, όπως, σύμφωνα με την ίδια, έκανε στο παρελθόν με τις Εκκλησίες της Ουκρανίας, της Σερβίας ή των κρατών της Βαλτικής. Μάλιστα, συνέχισε δείχνοντας και τις επιλογές του για τον διάδοχο του καθολικού πατριάρχη, όπως τον μητροπολίτη Αβραάμ της δυτικής Ευρώπης ή τον Γρηγόριο της περιοχής Πότι και Χόμπι.
Το Οικουμενικό Πατριαρχείο είχε χαρακτηρίσει ήδη από τον Ιανουάριο τις αιτιάσεις ως χαλκευμένες ειδήσεις. Το πατριαρχείο Γεωργίας απέρριψε τις κατηγορίες της SVR διευκρινίζοντας πως θεωρείται αδιανόητη οποιαδήποτε ανάμειξη από άλλη Εκκλησία στη διαδικασία διαδοχής.
Το αφήγημα
Την ίδια στάση ακολούθησε και ο πρωθυπουργός της χώρας, Ιρακλί Κομπαχίτζε, που τόνισε τη σημασία να διατηρηθεί η ανεξαρτησία της Εκκλησίας στην εκλογική διαδικασία, η οποία θα πρέπει να παραμείνει ανεπηρέαστη και ο καθένας θα πρέπει να εμπιστευτεί την Ιερά Σύνοδο, που είναι η μοναδική υπεύθυνη για να λάβει την τελική απόφαση- κάτι το οποίο θα πραγματοποιηθεί αφού περάσει το διάστημα των 40 ημερών από την εκδημία του καθολικού πατριάρχη και αναμένεται για τον Μάιο. Στα προαπαιτούμενα δε κριτήρια του διαδόχου είναι η ηλικία –από 40 έως 70 ετών- και το πτυχίο Θεολογίας.
Αναλυτές εντάσσουν και αυτή την πρόσφατη επίθεση εναντίον του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στην εγγύτητα που υπάρχει ανάμεσα στον πατριάρχη Μόσχας Κύριλλο και το Κρεμλίνο υπό την ηγεσία του Βλαντίμιρ Πούτιν. Οι επιθέσεις αυτές άρχισαν ήδη από το 2009 στο πλαίσιο ενός εκκλησιαστικού γεωπολιτικού ανταγωνισμού και πήραν πολύ μεγαλύτερες διαστάσεις από το 2018, όταν το Οικουμενικό Πατριαρχείο παραχώρησε Αυτοκεφαλία στην Εκκλησία της Ουκρανίας. Έχουν τις ρίζες τους στην ανάγκη της Ρωσίας να στηρίξει, ακολουθήσει και να υπερασπιστεί το αφήγημα του «ρωσικού κόσμου». Σύμφωνα με αυτό, ο μετασοβιετικός χώρος είναι πολιτισμικός, γλωσσικός, κατ’ επέκταση και πολιτικός, και συνιστά το μαλακό υπογάστριο της Ρωσίας, όπου το συστατικό εκκλησιαστικό στοιχείο είναι πολύ σημαντικό για τον ρωσικό κόσμο – επομένως και η Εκκλησία θα πρέπει να τον επηρεάζει.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»