Το Υπουργείο Πολιτισμού προχώρησε στην ανακοίνωση των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας, Λογοτεχνικής Μετάφρασης και Παιδικού Βιβλίου για το έτος 2025, τα οποία αφορούν τις εκδόσεις του 2024. Η διαδικασία πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο του νόμου 3905/2010 και εξετάστηκε από τρεις αρμόδιες επιτροπές, οι οποίες μελέτησαν διεξοδικά το σύνολο της πρόσφατης βιβλιοπαραγωγής.
Στην κορυφή των διακρίσεων, το Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων απονεμήθηκε ισότιμα στους νεοελληνιστές Vincenzo Rotolo, Jacques Bouchard, Roderick Beaton και Μόσχο Μορφακίδη-Φυλακτό, αναγνωρίζοντας τη μακρόχρονη και καθοριστική συμβολή τους στις νεοελληνικές σπουδές και στη διάδοση της ελληνικής γραμματείας διεθνώς.
Το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος απονεμήθηκε ομόφωνα στον Μίνω Ευσταθιάδη για το έργο «Σου γράφω από την κοιλιά του κτήνους», ενώ το Βραβείο Διηγήματος-Νουβέλας δόθηκε κατά πλειοψηφία στη Μαρία Μαμαλίγκα για το «Μερκάντο». Στην ποίηση διακρίθηκε η Δήμητρα Κωτούλα με τη συλλογή «Λάμια».
Στην κατηγορία Δοκιμίου-Κριτικής, το βραβείο απονεμήθηκε εξ ημισείας στον Λυκούργο Κουρκουβέλα για τη μελέτη του σχετικά με τον Φραντς Κάφκα και στον Στέφανο Τραχανά για το έργο «Ο κύκλος. Επιστήμη και δημοκρατία σε ανήσυχους καιρούς». Το Βραβείο Μαρτυρίας-Βιογραφίας-Χρονικού-Ταξιδιωτικής Λογοτεχνίας απονεμήθηκε στον Κωστή Καρπόζηλο για το έργο «Ελληνικός κομμουνισμός. Μια διεθνική ιστορία (1912-1974)».
Ως πρωτοεμφανιζόμενος συγγραφέας τιμήθηκε ο Θοδωρής Τσομίδης για το βιβλίο «Η γέννα. Μια ιστορία σε τρεις εποχές», ενώ το Ειδικό Κρατικό Βραβείο για έργο που προάγει τον διάλογο πάνω σε ευαίσθητα κοινωνικά ζητήματα απονεμήθηκε στον Νικήτα Σινιόσογλου για το «Απομονωτήριο λοιμυπόπτων ζώων». Παράλληλα, τιμητική διάκριση δόθηκε στα διεθνή επιστημονικά περιοδικά Byzantine and Modern Greek Studies και Journal of Modern Greek Studies για τη συμβολή τους στη διάδοση των νεοελληνικών σπουδών.
Στα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνικής Μετάφρασης, το βραβείο μετάφρασης ξένης λογοτεχνίας στα ελληνικά απονεμήθηκε από κοινού στην Τιτίκα Δημητρούλια για το έργο της Σεσίλ Κουλόν «Ένα θηρίο στον παράδεισο» και στη Δήμητρα Δότση για τον «Δρόμο του Σαν Τζοβάνι» του Ίταλο Καλβίνο. Η απόδοση έργων της αρχαίας ελληνικής γραμματείας τιμήθηκε με διπλή βράβευση στην Τασούλα Καραγεωργίου για τα «Ποιήματα» της Ανύτης και στον Βάιο Λιαπή για τον τόμο «Σημεία και τέρατα».
Στην κατηγορία μετάφρασης ελληνικής λογοτεχνίας σε ξένη γλώσσα διακρίθηκαν ο Eusebi Ayensa για την ισπανική έκδοση της «Ποίησης» του Κωνσταντίνου Καβάφη και ο Khaled Raouf για την αραβική μετάφραση της «Αυλής των θαυμάτων» του Ιάκωβου Καμπανέλλη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα Κρατικά Βραβεία Παιδικού Βιβλίου. Το βραβείο παιδικού λογοτεχνικού βιβλίου απονεμήθηκε στον Κυριάκο Αθανασιάδη για το «Ο παράξενος Αδάμ και το φεγγάρι», ενώ για το εφηβικό-νεανικό βιβλίο τιμήθηκε η Άννα Κουππάνου για το «Όταν μας άφησε η θάλασσα». Η εικονογράφος Αγγελική Μπόζου βραβεύτηκε για το εικονογραφημένο βιβλίο «Τι κοιτάζουν;», ενώ στην κατηγορία βιβλίου γνώσεων βραβεύτηκαν από κοινού οι Νίκος Μαθιουδάκης και Μάνος Μπονάνος για το έργο σχετικά με την Κική Δημουλά και η Αλεξάνδρα Σέλελη για τις «Ιστορίες για εφτάψυχα σκουπίδια».
Την ευθύνη αξιολόγησης των έργων είχαν τρεις ξεχωριστές επιτροπές αποτελούμενες από πανεπιστημιακούς, κριτικούς, συγγραφείς, μεταφραστές και εικονογράφους. Στην επιτροπή των Βραβείων Λογοτεχνίας πρόεδρος ήταν ο καθηγητής Ευριπίδης Γαραντούδης με αντιπρόεδρο τον Ηλία Καφάογλου και μέλη πανεπιστημιακούς και ανθρώπους των γραμμάτων, μεταξύ των οποίων οι Βασιλική Δημουλά, Βασίλειος Λέτσιος και Άννα Γρίβα.
Την επιτροπή Λογοτεχνικής Μετάφρασης προήδρευσε ο καθηγητής Ιωάννης Δημ. Τσόλκας με αντιπρόεδρο τη Ρουμπίνη Δημοπούλου και συμμετοχή ακαδημαϊκών, κριτικών και επαγγελματιών μεταφραστών από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Αντίστοιχα, στα Βραβεία Παιδικού Βιβλίου πρόεδρος ήταν η καθηγήτρια Γεωργία Καλογήρου με αντιπρόεδρο τη Νικολέττα Τσιτσανούδη και μέλη ειδικούς στη λογοτεχνία για παιδιά, τη συγγραφή και την εικονογράφηση.
Η ανακοίνωση των φετινών βραβείων επιβεβαιώνει τη ζωντάνια της σύγχρονης ελληνικής βιβλιοπαραγωγής και τη διεθνή απήχηση των ελληνικών γραμμάτων. Παράλληλα, αναδεικνύει τη σημασία της μετάφρασης και της παιδικής λογοτεχνίας ως βασικών πυλώνων πολιτιστικής συνέχειας και ανανέωσης. Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας, δημοσιοποιείται και το αναλυτικό σκεπτικό των επιτροπών για κάθε διάκριση, ενισχύοντας τη διαφάνεια και τον θεσμικό χαρακτήρα των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας.
Πηγή: ΑΠΕ/ΜΠΕ
