Της Δήμητρας Μακρή
Όλο και μεγαλύτερες διαστάσεις λαμβάνει η οικολογική καταστροφή που προκαλείται στη Μέση Ανατολή από την «Επική Οργή», όπως ονομάζεται η πολεμική επιχείρηση στη Μέση Ανατολή. Κι όσο αυτός συνεχίζεται, τόσο θα αυξάνεται ο αριθμός των νεκρών και των τραυματιών, όπως επίσης και το μέγεθος της οικολογικής καταστροφής που συντελείται.
Μέχρι στιγμής, είναι ακόμα εξαιρετικά δύσκολο να γίνουν σαφείς εκτιμήσεις για τις διαστάσεις της οικολογικής καταστροφής στην περιοχή. Προς το παρόν, η Greenpeace, όπως αναφέρει στη Θ» ο γενικός διευθυντής του ελληνικού γραφείου της περιβαλλοντικής οργάνωσης, Νίκος Χαραλαμπίδης, για να αξιολογήσει την κατάσταση στην περιοχή, χρησιμοποιεί εικόνες που δείχνουν φλεγόμενες πετρελαιοπηγές ή πυκνούς μαύρους καπνούς που καλύπτουν μεγάλα τμήματα της Τεχεράνης, κι εκρήξεις σε δεξαμενόπλοια. «Έχουμε δει το πετρέλαιο να έχει διαρρεύσει σε διάφορα ρείθρα, αυλάκια, αποχετεύσεις της πόλης και να φλέγεται. Ο καπνός αυτός είναι γεμάτος τοξικές ουσίες που συνιστούν απειλή όσο μένουν στον αέρα», τονίζει ο κ. Χαραλαμπίδης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, σε μία εμπόλεμη κατάσταση το τελευταίο που κοιτάει κάποιος είναι να δώσει σαφείς οδηγίες προστασίας για τον κόσμο. Από την εισπνοή των αερίων οι άνθρωποι μπορεί να εμφανίσουν πονοκεφάλους, ερεθισμό στα μάτια και το σώμα, δύσπνοια, πνευμονοπάθειες. «Αν τα αιωρούμενα σωματίδια και οι τοξικές ουσίες κατακαθίσουν στην καλλιεργούμενη γη, τότε θα υπάρξουν σοβαρά προβλήματα στις καλλιέργειες και τα παραγόμενα προϊόντα θα είναι ακατάλληλα για κατανάλωση. Αν μέρος των τοξικών ουσιών καταλήξει στον υδροφορέα, το νερό θα γίνει ακατάλληλο. Το χώμα είναι και το πιο δύσκολο να καθαριστεί. Από τον πόλεμο του Κόλπου του 1991, γνωρίζουμε ότι υπάρχουν ακόμα κομμάτια ξηράς που δεν έχουν καθαριστεί από το πετρέλαιο που είχε χυθεί από τις πετρελαιοπηγές που είχαν αναφλεγεί», υπογραμμίζει ο κ. Χαραλαμπίδης.
«Η θάλασσα δεν είναι απλώς ένα μέσο μεταφοράς πετρελαίου, αλλά ένας πάρα πολύ σημαντικός βιότοπος, ένα πλούσιο οικοσύστημα που ήδη υφίσταται πιέσεις από την ανθρώπινη δραστηριότητα και τις εξορύξεις που πραγματοποιούνται στην ευρύτερη περιοχή. Αν γίνει κάποια ζημιά, πότε θα ανακάμψει;» αναρωτιέται ο κ. Χαραλαμπίδης. Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα εξαρτάται από πολλούς παράγοντες: τη ζημιά, το είδος πετρελαίου, τις ποσότητες, σε τι είδος πυθμένα θα καταλήξει, τι οργανισμούς θα καλύψει, ώστε να φανεί αν θα απαιτηθούν πολλές ή λίγες δεκαετίες για να ανακάμψει.
Οι βόμβες
Ο διευθυντής του ελληνικού γραφείου της Greenpeace υπογραμμίζει ότι πολλές φορές το χειρότερο είναι η «μυστικοπάθεια» που συνοδεύει τις πολεμικές επιχειρήσεις. «Τα ίδια τα εκρηκτικά περιέχουν πάρα πολλές τοξικές ουσίες, όπως οι βόμβες φωσφόρου, που είδαμε στον Πόλεμο του Κόλπου, στη Γάζα, στο Κόσοβο, στην Ουκρανία… Κάθε πόλεμος, ακόμα κι αν δεν μπαίνουν στο στόχαστρο πετρέλαια ή ευαίσθητα οικοσυστήματα, είναι μία πηγή παραγωγής τοξικών ουσιών, επικίνδυνη για την υγεία. Δεν υπάρχει πόλεμος που να αφήνει πίσω του πράσινα λιβάδια και… χαρούμενες αγελάδες. Αφήνει πίσω τοξικές ουσίες. Αναφέρομαι στο καθαρά τοξικό περιεχόμενο των εκρηκτικών, των βλημάτων που χρησιμοποιούνται, για τα οποία ξέρουμε ελάχιστα, διότι όλη η πληροφορία γύρω από αυτά καλύπτεται από ένα πέπλο βιομηχανικού μυστικού», διευκρινίζει.
Ένα άλλο, μακρινό, σημείο αφορά την ημέρα μετά τη λήξη του πολέμου… όταν κανείς δεν ασχολείται με το περιβάλλον. «Έχουμε μία κακή συνήθεια οι άνθρωποι να θεωρούμε ότι πρώτα είναι η ζωή, η υγεία, το ευ ζην και έπεται το περιβάλλον σαν κάτι ξεχωριστό αφού εξασφαλίσουμε τα άλλα», αναφέρει ο κ. Χαραλαμπίδης. «Κάποτε θα πρέπει να καταλάβουμε ότι η τροφή, το νερό, ο αέρας που αναπνέουμε είναι το περιβάλλον. Η βιοποικιλότητα εξασφαλίζει ότι αυτά είναι σε επάρκεια και σε καλή κατάσταση. Από την πλευρά της, η Μεσοποταμία είναι μια πολύ πλούσια περιοχή. Ήταν η πρώτη περιοχή που καλλιεργήθηκε από τον άνθρωπο. Δεν ήταν τα λιβάδια της Αμερικής, ούτε οι σιτοβολώνες της Ουκρανίας ή της Ρωσίας. Κι αν αυτή αντιμετωπίσει σημαντικά προβλήματα λόγω ρύπανσης του εδάφους και του νερού, αυτό θα επιφέρει σημαντικές επιπτώσεις για πολλές δεκαετίες σε ανθρώπους που τρέφονται από εκεί. Και μετά τον πόλεμο, αντί να ενδιαφερθούν για την υγεία του εδάφους, την επάρκεια και την ποιότητα του νερού για την υγεία του πληθυσμού, μπαίνουν κατευθείαν στις νέες οικονομίες, να φτιάξουν, να ξαναχτίσουν…» καταλήγει ο γενικός διευθυντής του ελληνικού γραφείου της Greenpeace.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»
