Του Θάνου Χερχελετζή
Η ανακοίνωση για τη διοργάνωση σεμιναρίου παρασκευής πρόσφορου στην αίθουσα εκδηλώσεων του Ιερού Ναού Αγίου Βασιλείου Νέας Ελβετίας, το Σάββατο που πέρασε, προκάλεσε το τεράστιο ενδιαφέρον του κόσμου. Δεκάδες πολίτες κάθε ηλικίας έσπευσαν να δηλώσουν συμμετοχή, αποδεικνύοντας ότι η ιερή τέχνη του πρόσφορου είναι ζωντανή και ανταποκρίνεται στην ανάγκη της σύγχρονης κοινωνίας να επανασυνδεθεί με την εκκλησιαστική παράδοση, μετατρέποντας την απλή κουζίνα σε τόπο πνευματικής δημιουργίας και προσφοράς.
«Το πρόσφορο αποτελεί ιερά προσφορά του λαού του Θεού προς τον Θεό. Είναι καρπός καθαρής καρδίας, προσευχής και εκκλησιαστικής συνειδήσεως, μέσω του οποίου ο πιστός μετέχει ενεργά στο μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. Δεν πρόκειται απλώς για μια τεχνική πράξη αρτοποιίας, αλλά για μία βαθιά θεολογική και λειτουργική διακονία, που συνδέει την καθημερινή ζωή του πιστού με το Άγιο Θυσιαστήριο και τη θυσιαστική αγάπη του Χριστού», τόνισε στη «Θ» ο αρχιμανδρίτης Άνθιμος Στάμου, προϊστάμενος του ιερού ναού Αγίου Βασιλείου Νέας Ελβετίας.
Όπως εξήγησε, κατά τη διάρκεια του σεμιναρίου θα παρουσιαστεί τόσο ο ορθός τρόπος παρασκευής του πρόσφορου, όσο και το θεολογικό του περιεχόμενο, ο συμβολισμός των στοιχείων του και η θέση του μέσα στη Θεία Λειτουργία, με σκοπό την καλλιέργεια λειτουργικής συνείδησης και την εμβάθυνση στο μυστήριο της ευχαριστιακής ζωής της Εκκλησίας.
Το σεμινάριο υλοποιείται από τις κυρίες Σταυρούλα Βακλά και Μαριάννα Χούτου και η συμμετοχή είναι δωρεάν.
Είναι ευλογία
«Η δουλειά μου δεν έχει καμία σχέση με ζυμώματα. Έχουμε μάθει την ιερή τέχνη της παρασκευής του πρόσφορου από την κ. Ευγενία Ψαρρού, από την Αθήνα, και τον κ. Κωνσταντίνο Τσαπάρα από την Λαμία. Πρόκειται για εξαιρετικούς παρασκευαστές πρόσφορου, οι οποίοι διατηρούν ομάδες στο Viber με εκατοντάδες μέλη και κάνουν δράσεις στο διαδίκτυο, για να μεταδώσουν τις γνώσεις που έχουν σχετικά με τη δημιουργία του πρόσφορου. Το έργο τους είναι θεάρεστο, μοιράζονται μαζί μας γνώσεις και εμπειρίες, τις οποίες με τη σειρά μας μεταλαμπαδεύουμε σε άλλους ανθρώπους», ανέφερε στη «Θ» η Σταυρούλα Βακλά.
«Η ενασχόλησή μας με την διαδικασία παρασκευής πρόσφορου προέρχεται από τη λαχτάρα που έχουμε να προσφέρουμε. Το πρόσφορο δεν είναι ένα απλό ψωμί, είναι ευλογία. Είναι συγκλονιστικό αυτό που νιώθεις όταν με τα ανάξια χέρια σου ζυμώνεις και πλάθεις τον άρτο και φτιάχνεις το πρόσφορο. Η διαδικασία δεν είναι ένα σεμινάριο, είναι ένα πνευματικό μάθημα και μόνο έτσι μπορείς να το προσεγγίσεις. Η κ. Ψαρρού και ο κ. Τσαπάρας έχουν πει κάτι πολύ χαρακτηριστικό: ‘‘Οι θλίψεις και οι δοκιμασίες της ζωής είναι το ζύμωμα του Θεού στην ψυχή μας και όπως η ζύμη πρέπει να δουλευτεί καλά για να μην έχει κενά αέρος, έτσι και η ψυχή μας, μέσα από την υπομονή στις δυσκολίες, γίνεται συμπαγής και δυνατή’’», πρόσθεσε η κ. Βακλά.
«Η ανταπόκριση του κόσμου στη συνάντηση που διοργανώνουμε, για να μάθουμε πώς παρασκευάζεται το πρόσφορο, ήταν ανέλπιστα μεγάλη. Δεχθήκαμε τηλεφωνήματα από όλη σχεδόν τη Βόρεια Ελλάδα και για να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε στα αιτήματα του κόσμου σχεδιάζουμε να κάνουμε στο μέλλον κι άλλες συναντήσεις», σημείωσε.
Το προζύμι, η πίστη και η θεία χάρη
Σχετικά με τον τρόπο παρασκευής του πρόσφορου, η κ. Βακλά διευκρινίζει ότι για τη δημιουργία του δεν μπορεί να υπάρξει απλώς μια συνταγή. «Τα υλικά που χρειάζονται είναι το παραδοσιακό προζύμι, το οποίο φτιάχνεται από αλεύρι και νερό, που ξεκινάς να το πιάνεις με τον βασιλικό που θα πάρεις από το χέρι του ιερέα, την ημέρα της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού. Μετά παίρνεις και ζυμώνεις αλεύρι, νερό κι αλάτι, όλα αυτά τα υλικά παραλληλίζονται πνευματικά. Το προζύμι, για παράδειγμα, παραλληλίζεται με την πίστη και τη θεία χάρη, γιατί αν και μικρό σε ποσότητα είναι αυτό που φουσκώνει τη ζύμη και δημιουργεί τον άρτο, έτσι μεταμορφώνει και τον άνθρωπο. Το ζύμωμα, επίσης, συμβολίζει την υπομονή στις δοκιμασίες, ενώ η διαδικασία της σφράγισης σημαίνει ότι στο επίκεντρο του πρόσφορου, στο κέντρο της ζωής μας, δηλαδή, τοποθετούμε τον Χριστό. Το πρόσφορο γίνεται με αγάπη, με προσευχή, με την ευλογία του ιερέα. Καλούμε όσους επιθυμούν να έρθουν στις συναντήσεις μας και να βιώσουν το μοναδικό συναίσθημα που νιώθει κάποιος όταν ζυμώνει το πρόσφορο», κατέληξε η κ. Βακλά.
Πέρα από το σεμινάριο, που διοργανώνεται σήμερα το απόγευμα στην αίθουσα εκδηλώσεων του Ιερού Ναού Αγίου Βασιλείου Νέας Ελβετίας, προγραμματίζεται να γίνουν δύο ακόμη σεμινάρια στον ίδιο χώρο και ένα σεμινάριο στον Ιερό Ναό του Αγίου Παντελεήμονος, στην Καλαμαριά.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»
