Τις δυο όψεις του ίδιου νομίσματος, με διαφορετική, όμως, δυναμική, παρουσιάζουν καταλύματα και εστίαση στη Θεσσαλονίκη, κλάδοι που υποστηρίζουν, σημαντικά, την ελληνική οικονομία. Η περίπτωση της Θεσσαλονίκης, που το 2025 κατέγραψε συρρίκνωση τζίρου στην εστίαση και αύξηση στα καταλύματα, αποτελεί τον καθρέφτη της πανελλαδικής εικόνας, με τους δυο κλάδους να ακολουθούν αντίστοιχη πορεία.
Είναι χαρακτηριστικό, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, πως το 2025 ο κύκλος εργασιών στις επιχειρήσεις εστίασης της Θεσσαλονίκης, άγγιξε τα 852,053 εκατ. ευρώ όταν έναν χρόνο νωρίτερα έφτασε στα 907,947 εκατ. ευρώ. Ήτοι μέσα σε ένα χρόνο χάθηκαν 55,89 εκατ. ευρώ από τα έσοδα των επιχειρήσεων της πόλης καταγράφοντας πτώση τζίρου έναντι του 2024 κατά 6,2%. Η συμβολή των 5.607 επιχειρήσεων του κλάδου, που δραστηριοποιούνται στη Θεσσαλονίκη, στον πανελλαδικό κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων εστίασης άγγιξε πέρυσι το 7,9% διολισθαίνοντας σε σχέση με το 2024, όταν ήταν στο 8,2%.
Είναι αξιοσημείωτο πως η πτώση του τζίρου της εστίασης στη Θεσσαλονίκη είναι σχεδόν διπλάσια σε σχέση με την πανελλαδική, που το 2025 άγγιξε το 3,4%. Ο κύκλος εργασιών του κλάδου πανελλαδικά διαμορφώθηκε σε 10,73 δις. ευρώ έναντι 11,11 δις. το 2024.
Όσο, δε, για τα καταλύματα στη Θεσσαλονίκη, που βρίσκει σταδιακά τη θέση της στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη, αποκτώντας ολοένα και μεγαλύτερη δημοφιλία, μέσα σε ένα χρόνο ο τζίρος των επιχειρήσεων του κλάδου, ενισχύθηκε με 42,42 εκατ. ευρώ αγγίζοντας το 2025 τα 663,366 εκατ. ευρώ, έναντι 620, 940 εκατ. ευρώ ένα χρόνο νωρίτερα. Η αύξηση διαμορφώθηκε σε 6,8%, ποσοστό σχεδόν αντίστοιχο με την πτώση που καταγράφηκε στην εστίαση.
Σημειώνεται πως το πλήθος των καταλυμάτων σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, στη Θεσσαλονίκη φτάνει τα 719 με τη συμβολή τους στο πανελλαδικό κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων του κλάδου να διαμορφώνεται σε 5,6% το 2025, έναντι 5,5% το 2024.
Πανελλαδικά ο κλάδος των καταλυμάτων εμφάνισε αύξηση τζίρου και διαμορφώθηκε σε 3,3% με τους απόλυτους αριθμούς να αγγίζουν τα 11,7 δισ. ευρώ.
Τη βγάζουν με ένα σάντουιτς στο χέρι
«Οι τουρίστες που μένουν σε Airbnb είναι ιδιαίτερα συγκρατημένοι στις δαπάνες τους στην εστίαση. Προτιμούν το έτοιμο φαγητό από το σούπερ μάρκετ ή ένα σάντουιτς. Και όσοι μένουν στα ξενοδοχεία προσέχουν να μην κάνουν ιδιαίτερες δαπάνες πέρα από αυτές της διανυκτέρευσης τους στο ξενοδοχείο. Προτιμούν να την βγάλουν με ένα σάντουιτς στο χέρι», σημειώνει ο πρόεδρος του Συλλόγου Εστιατόρων-Ψητοπωλών και Καφέ Μπαρ νομού Θεσσαλονίκης, Μιχάλης Επιτροπίδης.
Δεν είναι μόνον οι τουρίστες…
Και μπορεί η εικόνα στην εστίαση να μην εξαρτάται αποκλειστικά από τους τουρίστες καθώς οι Θεσσαλονικείς είναι αυτοί που θα έπρεπε να είναι οι βασικοί αιμοδότες των επιχειρήσεων του κλάδου, ωστόσο η συμβολή τους περιορίζεται δραματικά. Όπως λένε εκπρόσωποι της εστίασης «όταν δυσκολεύονται να βγάλουν το μήνα, είναι επόμενο να οδηγηθούν σε περικοπές για οτιδήποτε θεωρείται πολυτέλεια και σπατάλη, κατά συνέπεια και την έξοδο σε ένα εστιατόριο».
«Οι οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά λόγω της ακρίβειας και των υποχρεώσεων αποτυπώνονται από την αρχή της χρονιάς στον τζίρο των επιχειρήσεων εστίασης. Οι Θεσσαλονικείς περιορίζουν τις εξόδους τους, είναι χαρακτηριστικό πως έχουν ξεχάσει τις εξόδους της Παρασκευής στα εστιατόρια. Παλιά είχαμε κρατήσεις για τις Παρασκευές. Πλέον η όποια κινητικότητα περιορίζεται στα Σαββατοκύριακα. Όσοι, δε, έρχονται στα εστιατόρια παραγγέλνουν τα απολύτως απαραίτητα, περικόπτοντας τα ορεκτικά που θεωρούνται …πολυτέλεια» σημειώνει ο κ.Επιτροπίδης.
Σταθερός ο αριθμός των επιχειρήσεων, παρά τα λουκέτα
Και μπορεί ο αριθμός των επιχειρήσεων εστίασης που δραστηριοποιούνται στη Θεσσαλονίκη να παραμένει σταθερός τα τελευταία χρόνια, περί τις 5.600, ωστόσο αυτό δε σημαίνει πως ο κλάδος δεν καταγράφει λουκέτα. Σύμφωνα με καλούς γνώστες του χώρου για κάθε μία επιχείρηση που κλείνει ανοίγει μία καινούργια, ή αλλάζει χέρια διατηρώντας τον αριθμό σταθερό.
Όπως λέει ο κ. Επιτροπίδης την… έξοδο από τον κλάδο δεν βλέπουν μόνο οι νέες επιχειρήσεις, αλλά και οι παλιές, καθώς σε πολλές περιπτώσεις τα ενοίκια και τα λειτουργικά έξοδα μοιάζουν με βραχνά που τις ωθεί να βάλουν τέλος στον επαγγελματικό τους βίο.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»
