Της Θεοδώρας Απότα
Με ένα απέραντο εργοτάξιο μοιάζουν πολλές από τις γειτονιές της Θεσσαλονίκης, χωρίς να είναι πάντα ξεκάθαρο τι είδους εργασίες πραγματοποιούνται. Ωστόσο, μόλις τα συνεργεία και οι κώνοι απομακρυνθούν από τα σημεία εργασιών, οι πολίτες διαπιστώνουν ότι η εικόνα των δρόμων είναι ακόμη χειρότερη απ’ ό,τι πριν.
Τα «μπαλώματα» που δημιουργούν σε δρόμους και πεζοδρόμια οι εταιρείες και οι οργανισμοί κοινής ωφέλειας, αλλά και η απόλυτη έλλειψη συντονισμού μεταξύ των αρμόδιων φορέων, έχουν ως αποτέλεσμα ένα επικίνδυνο και κακοσυντηρημένο δίκτυο, το οποίο δεν εμπνέει καμία αίσθηση ασφάλειας σε οδηγούς και πεζούς.
Η κατάσταση που επικρατεί είναι άκρως προβληματική: πέρα από την καθημερινή ταλαιπωρία που βιώνουν όσοι κινούνται στους δρόμους, δεν είναι λίγες οι φορές που συμβαίνουν τροχαία μικροατυχήματα, με τις ζημιές να επιβαρύνουν τους ίδιους τους οδηγούς.
Την ίδια στιγμή, αντιδήμαρχοι οδηγούνται σε αστυνομικά τμήματα και δικαστικές αίθουσες μετά από καταγγελίες πολιτών για κακοτεχνίες στα πεζοδρόμια, ενώ τα έργα και οι αναπλάσεις που υλοποιεί η εκάστοτε δημοτική αρχή καταστρέφονται σε χρόνο dt καθώς, όπως τονίζουν στη «Θ» αυτοδιοικητικά στελέχη, πολλές φορές, λίγο αφότου ολοκληρωθεί μια παρέμβαση, αρχίζει το… σκάψιμο π.χ. για εγκατάσταση οπτικών ινών ή αποκατάσταση κάποιας βλάβης, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την εικόνα του δρόμου και των πεζοδρομίων.
«Ελληνικό φαινόμενο»
«Πρόκειται για ένα ελληνικό φαινόμενο. Στο εξωτερικό γίνονται εργασίες με τομές σε οδοστρώματα και πεζοδρόμια και μετά την αποπεράτωσή τους, η αποκατάσταση που γίνεται δεν αφήνει κανένα απολύτως ίχνος» δηλώνει στη «Θ» ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου, λέγοντας ότι οι εταιρείες όχι μόνο δεν επαναφέρουν τους δρόμους στην πρότερη κατάστασή τους, αλλά καταστρέφουν το οδικό δίκτυο, ρημάζοντας ολόκληρη την πόλη. «Οι δήμοι υποχρεούμαστε σε τεράστιες δαπάνες ώστε να διορθώσουμε τις ζημιές που προκαλούνται από ξένα συνεργεία» σημειώνει, προσθέτοντας ότι «είναι αδιανόητο αυτοκίνητα και δίκυκλα να αναγκάζονται να κάνουν σλάλομ ανάμεσα σε λακκούβες και διάσπαρτα υλικά».

«Εταιρείες και οργανισμοί αυθαιρετούν»
«Το πρόβλημα είναι χρόνιο» λέει από την πλευρά του ο πρόεδρος της ΠΕΔ-ΚΜ και δήμαρχος Πυλαίας – Χορτιάτη, Ιγνάτιος Καϊτεζίδης, και εξηγεί ότι «πολλές φορές οι εταιρείες πραγματοποιούν εργασίες χωρίς να έχουν λάβει άδεια. Άλλες φορές πάλι εκτελούν τις εργασίες χωρίς να τηρούν τα προβλεπόμενα μέτρα ασφαλείας, ενώ συνήθως προβαίνουν σε πλημμελή αποκατάσταση του οδοστρώματος με αποτέλεσμα να έχουμε ταλαιπωρία ή ατυχήματα με θύματα τους πολίτες». Σύμφωνα με τον ίδιο, το τελευταίο χρονικό διάστημα έχουν πληθύνει ανάλογα περιστατικά στην περιοχή του δήμου Πυλαίας – Χορτιάτη. «Οι οργανισμοί αυθαιρετούν, και μάλιστα με σφραγίδα και υπογραφή των μηχανικών που τους ελέγχουν, οι οποίοι -άκουσον άκουσον- δεν είναι από τους δήμους αλλά από τις εταιρείες που έχουν προσλάβει τους εργολάβους» αναφέρει ο κ. Καϊτεζίδης.
«Θαμώνες» στα αστυνομικά τμήματα
Το εν λόγω ζήτημα έχει εξελιχθεί σε σοβαρό «πονοκέφαλο» για τους αυτοδιοικητικούς, οι οποίοι τονίζουν ότι, παρά τις συνεχείς δημόσιες παρεμβάσεις τους, δεν υπάρχει συμμόρφωση από τις εταιρείες δικτύων, αλλά ούτε και αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου από την Πολιτεία.
«Συχνά πυκνά επισκέπτομαι Αστυνομικά Τμήματα και Δικαστήρια ως ύποπτος επειδή κάποιος έπεσε και έσπασε το πόδι του, επειδή ένα μηχανάκι έπεσε σε λακκούβα και τραυματίστηκε ο οδηγός» δηλώνει στη «Θ» ο αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων του δήμου Θεσσαλονίκης, Πρόδρομος Νικηφορίδης, μιλώντας για πολλών ειδών κακοτεχνίες. Ο ίδιος αναφέρεται σε κακή αποκατάσταση πλακόστρωτου, πρόχειρη αποκατάσταση σε καπάκια φρεατίων που δημιουργούν προβλήματα στην κυκλοφορία, λακκούβες σε οδοστρώματα και πλακόστρωτα, σχισμές και «χαράδρες» στα οδοστρώματα, ιδιαίτερα επικίνδυνες για τα δίτροχα και μια αισθητικά απαράδεκτη εικόνα των γαζωμένων δρόμων και κακοποιημένων πεζοδρομίων.
Έργα …«γιοφύρι της Άρτας»
«Δεν υπάρχει δρόμος χωρίς κακοτεχνίες» λέει χαρακτηριστικά ο κ. Νικηφορίδης για να προσθέσει: «Βασιλίσσης Όλγας, Εγνατία, Δελφών και όλοι οι δρόμοι έχουν τεράστια προβλήματα. Μόλις τελειώσαμε τα πεζοδρόμια της Μπότσαρη, της Εγνατίας, της Παναγίας Φανερωμένης και κάποια εταιρεία ήρθε από πίσω και έσκαψε». Σύμφωνα με τον ίδιο, όταν υπάρχουν πλάκες πεζοδρομίου, αυτές αλλάζουν «αναίμακτα» και χάνεται η όποια διαφορά, ωστόσο στα χυτά βοτσαλωτά και την άσφαλτο οι τομές δεν θα μπορέσουν ποτέ να κλείσουν σωστά.

Μεγάλο «αγκάθι» οι εταιρείες οπτικών ινών
Κι ενώ αρκετές περιοχές της πόλης θυμίζουν… βομβαρδισμένο τοπίο, η κατάσταση μπορεί να γίνει ακόμη χειρότερη ανά πάσα στιγμή. Σύμφωνα με τον κ. Νικηφορίδη, μεγάλο πρόβλημα αποτελεί ο αριθμός των εταιρειών που εγκαθιστούν οπτικές ίνες. «Ενώ σε ό,τι αφορά την παροχή ηλεκτρικού ρεύματος ο ΔΕΔΔΗΕ είναι ο αποκλειστικός εγκαταστάτης του δικτύου, στις οπτικές ίνες δυστυχώς κάθε εταιρεία έχει δικό της δίκτυο. Πέρα των γνωστών, τώρα υπάρχουν και εταιρείες με άλλο βασικό αντικείμενο που ξεκίνησαν αυτή τη δραστηριότητα. Δεν έχει τελειωμό αυτό το γεγονός… Κάθε φορά που ένας καταναλωτής επιθυμεί να γίνει συνδρομητής μίας άλλης νέας εταιρείας, η πόλη θα συνεχίζει να ζει στον εφιάλτη των γαζωμένων οδοστρωμάτων», σημειώνει.
Κανονιστική και πρόστιμα ανάμεσα στα μέτρα που λαμβάνουν οι δήμοι
Με φόντο τις μεγάλες ζημιές που καταγράφονται σχεδόν σε ολόκληρη την πόλη, η ανάγκη για αυστηρότερο έλεγχο και σαφές πλαίσιο ευθυνών καθίσταται πλέον επιτακτική. Αρκετοί δήμοι έχουν αρχίσει να λαμβάνουν πρωτοβουλίες με στόχο τη ρύθμιση, αλλά και την αποτροπή τέτοιων φαινομένων.
«Στον δήμο Θεσσαλονίκης κάναμε διαβούλευση με όλες τις εταιρείες και τους οργανισμούς κοινής ωφέλειας. Στο τέλος της διαβούλευσης ετοιμάσαμε μία Κανονιστική η οποία ψηφίστηκε από όλες τις κοινότητες και το δημοτικό συμβούλιο. Απεστάλη στην Αποκεντρωμένη Μακεδονίας Θράκης, η οποία ζήτησε αλλαγές και εκκίνησε ένας νέος γύρος ψηφοφοριών. Μόλις εγκριθεί από την Αποκεντρωμένη. θα μπορεί να εφαρμοστεί και να επιβληθούν πρόστιμα» υπογράμμισε στη «Θ» ο Πρόδρομος Νικηφορίδης.
Από την πλευρά του, ο Ιγνάτιος Καϊτεζίδης επισημαίνει ότι πολλές φορές η δημοτική αρχή έβαλε φρένο στην εκτέλεση εργασιών και επέβαλε πρόστιμα λόγω έλλειψης σχετικής άδειας ενώ πλέον σχεδιάζει αυστηροποίηση του κανονισμού που εισάγεται για ψήφιση στο δημοτικό συμβούλιο. «Η δημοτική αστυνομία θα προχωρά σε παύση εργασιών και επιβάλει πρόστιμο στους εργολάβους και τις εταιρείες δικτύων», αναφέρει προσθέτοντας ότι «στις περιπτώσεις που κάποιος συμπολίτης μας παθαίνει ζημιά από αυτή την αιτία, τον κατευθύνουμε να στραφεί κατά των εργολάβων και των εταιρειών δικτύων, όπως λέει ο νόμος. Το ίδιο κάνουμε και εμείς. Δεν μπορεί να επιβαρύνεται ο δήμος και οι πολίτες με την ευθύνη άλλων».
Στον δήμο Αμπελοκήπων – Μενεμένης, έχουν ήδη επιβληθεί πρόστιμα σε εταιρείες, καθώς διαπιστώθηκε, πέρα από την κακή αποκατάσταση δρόμων, και εγκατάλειψη υλικών στο οδόστρωμα.

Τα αιτήματα ΠΕΔ-ΚΜ και ΚΕΔΕ
- Να διασφαλιστεί μέσω του πληροφοριακού συστήματος «e-Διέλευσις» ο συντονισμός των παρόχων υπηρεσιών διέλευσης, ώστε να επιτυγχάνεται ο ετήσιος προγραμματισμός των έργων που χρειάζονται την κατασκευή τομής σε κοινόχρηστους χώρους, προκειμένου να μπορεί ο αρμόδιος δήμος να προγραμματίζει κάθε χρόνο τις αναγκαίες επισκευές, ασφαλτοστρώσεις κλπ. Με αυτόν τον τρόπο θα μπορεί να υλοποιηθεί και η διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 5 του Παραρτήματος Χ του Ν.4070/2012 που προβλέπει ότι «Ο αρμόδιος φορέας χορήγησης δικαιωμάτων διέλευσης μπορεί να επιβάλλει στους παρόχους υποχρέωση κοινής ή και παράλληλης όδευσης ή παράλληλης εκσκαφής ή κοινής αποκατάστασης οδοστρώματος και μπορεί να υποδεικνύει τον επιθυμητό προγραμματισμό εκτέλεσης των εργασιών τους κατά τρόπο που εξασφαλίζει την ελάχιστη δυνατή όχληση των πολιτών».
- Να αυξηθούν τα τέλη διέλευσης και χρήσης δικαιωμάτων διέλευσης που προβλέπονται από τον «κανονισμό καθορισμού των τελών διέλευσης και των τελών χρήσης δικαιωμάτων διέλευσης» της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ).
- Να μειωθεί το πληθυσμιακό μέγεθος των δήμων στους οποίους δεν καταβάλλονται τέλη διέλευσης.
- Να αυστηροποιηθεί το θεσμικό πλαίσιο για τους «κακοποιητές» των ελληνικών δρόμων, να δημιουργηθεί με ευθύνη της Πολιτείας black list των κακότεχνων εργολάβων και σε περιπτώσεις υποτροπής να αφαιρείται η άδειά τους.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»