«Πλήγμα για τον τουρισμό», «επιστροφή στην εσωστρέφεια», «υποβάθμιση της πόλης» είναι μόνον μερικές από τις φράσεις που…ακολουθούν την τελευταία εβδομάδα τη Θεσσαλονίκη εξαιτίας της δυσάρεστης αποχώρησης της αεροπορικής βάσης της Ryanair, λόγω των υψηλών χρεώσεων που επικαλείται, από το αεροδρόμιο «Μακεδονία», για την οποία, ωστόσο, όλοι φαίνεται να ενημερώθηκαν από διαρροές, συζητήσεις ή δημοσιεύματα.
Ακόμη και πηγές της διαχειρίστριας εταιρείας του αεροδρομίου, Fraport μέχρι και την τελευταία στιγμή επαναλάμβαναν σε κάθε τόνο, πως δεν είχαν καμία επίσημη ενημέρωση από τον ιρλανδικό low cost αεροπορικό κολοσσό για τις προθέσεις του, ενώ οι μόνοι που ενημερώθηκαν επισήμως ήταν οι εργαζόμενοι της Ryanair.
Και όλα αυτά την ώρα που η απόφαση της αεροπορικής εταιρείας, η οποία μεταφέρει περί τα 2 εκατ. επιβάτες μέσω της βάσης στη Θεσσαλονίκη και την οποία θα κλείσει από τον Οκτώβριο, στερεί από την πόλη πολλές απευθείας συνδέσεις με ευρωπαϊκούς προορισμούς, διατηρώντας μόνο έναν μικρό αριθμό.
Παράλληλα φέρνει στα…πρόθυρα νευρικής κρίσης τους τουριστικούς πράκτορες της πόλης, καθώς κάποια πακέτα είχαν «κουμπώσει» στα δικά της δρομολόγια, όπως πχ της Μάλτα ( είναι η μοναδική εταιρεία που εκτελεί το δρομολόγιο απευθείας από τη Θεσσαλονίκη), της Ιταλίας (διαθέτει συνδέσεις με πέντε ιταλικές πόλεις) κλπ. με αποτέλεσμα να κάνουν λόγο για επερχόμενες αυξήσεις στα πακέτα, καθώς πιθανές συνεργασίες με μη low cost αεροπορικές εταιρείες θα οδηγήσουν σε αύξηση του κόστους.
«Κουμπωμένα» τουριστικά πακέτα
Πολλά τουριστικά πακέτα είναι «κουμπωμένα με τις συνδέσεις της Ryanair, η οποία εκτελεί 109 δρομολόγια εβδομαδιαίως, μεταφέροντας χιλιάδες επιβάτες. Είναι μια low cost εταιρεία που σε περιόδους οικονομικής πίεσης δίνει τη δυνατότητα σε χιλιάδες επιβάτες να ταξιδεύουν, κατά συνέπεια η αποχώρηση της έχει χαρακτηριστικά «πανωλεθρίας» για τον τουρισμό της περιοχής. Αυτή τη στιγμή υπάρχει αβεβαιότητα καθώς η Ryanair υλοποιεί μεγάλο μέρος του πτητικού έργου που πραγματοποιείται μέσω του αεροδρομίου της Θεσσαλονίκης» αναφέρει ο τουριστικός πράκτορας, Στέφανος Χατζημανώλης.
Πάντως ο εισερχόμενος τουρισμός έρχεται μεμονωμένα μέσω της Ryanair στη Θεσσαλονίκη και όχι με τουριστικά πακέτα, τακτική που την ακολουθούν, όπως επισημαίνεται, μόνο τα ταξιδιωτικά γραφεία της Θεσσαλονίκης καθώς, εκ των πραγμάτων, δεν είναι επαρκείς οι επιλογές πτήσεων μέσω του αεροδρομίου «Μακεδονία».
Ανησυχία για την επόμενη ημέρα
Στο ίδιο κλίμα ανησυχίας οι άνθρωποι του τουρισμού υπογραμμίζουν πως απαιτείται στρατηγική ώστε «να μην τρέχουμε την τελευταία στιγμή για να δώσουμε λύσεις σε καταστάσεις που θα μπορούσαν να προβλεφθούν».
Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ένωσης Ξενοδόχων Χαλκιδικής και α ´ αντιπρόεδρο του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδας, Γρηγόρη Τάσιο, χρειάζεται μια στρατηγική από ειδικούς σε σχέση με τις αεροπορικές συνδέσεις και εταιρείες. «Το κλείσιμο της αεροπορικής βάσης στη Θεσσαλονίκη είναι ένα σύνθετο ζήτημα, πάρα πολύ σοβαρό για τον προορισμό. Σε μια ελεύθερη αγορά διαπραγματεύονται δυο ιδιωτικές εταιρείες, η Fraport και η Ryanair, για μια αύξηση που δεν γνωρίζουμε ποια είναι, και ξαφνικά η Ryanair αποφασίζει να φύγει, γιατί δεν βγαίνει. Όμως τα στοιχεία του 2025, δείχνουν 1,6 δισ. ευρώ κερδοφορία» σημειώνει ο κ. Τάσιος, υπογραμμίζοντας πως «υπάρχει ένα ανταγωνιστικό πλαίσιο σε άλλα αεροδρόμια, όπως για παράδειγμα σε αυτό των Τιράνων, της Σοφίας, όπου η Ryanair θα ενισχύσει την παρουσία της, όπως έκανε πριν από περισσότερα από 10 χρόνια στη Θεσσαλονίκη. Θα ανοίξει για ένα διάστημα τις πτήσεις και στη συνέχεια όταν θα δει ότι δεν την συμφέρει, θα μπει σε μια διαδικασία αντίστοιχης τακτικής, με αυτή που ακολουθεί σήμερα για τη Θεσσαλονίκη».
«Πιθανό πισωγύρισμα…»
«Η αποχώρηση της Ryanair από το αεροδρόμιο «Μακεδονία» δεν μπορεί να μας αφήνει αδιάφορους. Μια τέτοια εξέλιξη είναι εξαιρετικά αρνητική για τον τουρισμό της Πιερίας αλλά και για ολόκληρη την ευρύτερη περιοχή που εξυπηρετείται από το αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης. Δεν πρόκειται απλώς για μια μείωση πτήσεων, πρόκειται για ένα πιθανό πισωγύρισμα πολλών ετών στις προσπάθειες εξωστρέφειας, ανάπτυξης και διεθνοποίησης του τουριστικού μας προϊόντος» σημειώνει ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Πιερίας, Ηρακλής Τσιτλακίδης υπογραμμίζοντας πως «αντί να συζητάμε για αποχωρήσεις, οφείλουμε να εργαστούμε συλλογικά για το ακριβώς αντίθετο, για την ενίσχυση της παρουσίας όχι μόνο της Ryanair, αλλά και όλων των αεροπορικών εταιρειών στο αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης».
Την ανησυχία του για τις εξελίξεις εκφράζει και ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης, Ανδρέας Μανδρίνος, υπογραμμίζοντας πως «δεν πέφτουμε από τα σύννεφα, αποτελεί ένα σύνθετο πρόβλημα, που απαιτεί λεπτούς χειρισμούς. Υπάρχει ανοιχτό πεδίο διαπραγμάτευσης».
Πώς μπορεί να καλυφθεί το κενό
Την ανάγκη γρήγορων αντανακλαστικών, ώστε να μη χαθεί πολύτιμος χρόνος μετά την απόφαση της Ryanair – σήμερα διατηρεί τρία αεροσκάφη στη βάση της στη Θεσσαλονίκη – επισημαίνουν άνθρωποι του τουρισμού της πόλης, υπογραμμίζοντας πως δεν θα πρέπει να φτάσει Ιούλιος για να αναζητηθούν λύσεις μέσω της έλευσης νέων αεροπορικών εταιρειών και, δη, χαμηλού κόστους καθώς αυτές είναι που ελκύουν την πλειονότητα των μεμονωμένων τουριστών, ή της ενίσχυσης του πτητικού έργου αεροπορικών εταιρειών που ούτως ή άλλως έχουν παρουσία στο αεροδρόμιο Μακεδονία, όπως για παράδειγμα η Transavia, ή η Wizz Air.
Πάντως, σύμφωνα με πληροφορίες η Fraport Greece, που είναι η διαχειρίστρια εταιρεία του αεροδρομίου, φέρεται να έχει αρχίσει επαφές με άλλες αεροπορικές εταιρείες, σε περίπτωση που ελευθερωθούν θέσεις αεροσκαφών στο «Μακεδονία», ώστε να καλυφθεί το κενό που όπως φαίνεται θα προκύψει από τον Οκτώβριο, μετά το κλείσιμο της αεροπορικής βάσης της Ryanair στο «Μακεδονία».
Όπως επισημαίνουν άνθρωποι του τουρισμού, αν γίνουν συντονισμένες και μεθοδικές κινήσεις μπορεί να καλυφθεί το κενό που δημιουργεί η αποχώρηση της Ryanair, η οποία κατά μέσο όρο, στα δρομολόγια της κατέγραφε περί το 87% πληρότητα, ποσοστό άκρως ικανοποιητικό. Οι ίδιοι κύκλοι επισημαίνουν πως δεν πρέπει να χαθεί το timing, καθώς η Θεσσαλονίκη έχει αποκτήσει τα τελευταία ένα διεισδυτικό brand στο εξωτερικό, ιδιαίτερα ως city break προορισμός.
Πώς φτάσαμε ως εδώ
Τα σενάρια για κλείσιμο της βάσης στο αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης από τη Ryanair στο τέλος της τρέχουσας θερινής περιόδου, δηλαδή από τον ερχόμενο Οκτώβρη, που εξελίχθηκαν σε πραγματικότητα, άρχισαν να κυκλοφορούν έντονα στα δημοσιογραφικά γραφεία το τελευταίο δεκαήμερο. Κάποιοι εκπρόσωποι του τουρισμού κάνουν λόγο για ενδεχόμενο που ακουγόταν πολύ περισσότερο χρόνο, ωστόσο, δεν επιδείχθηκαν τα απαραίτητα αντανακλαστικά προκειμένου να προβλεφθούν οι εξελίξεις.
Μέσω διαρροών, έγινε λόγος για αυξημένες χρεώσεις στην εταιρεία που ούτως ή άλλως η σύμβαση της λήγει τον Οκτώβριο, όποτε και ολοκληρώνεται η θερινή περίοδος κατά τη διάρκεια της οποίας συνδέει τη Θεσσαλονίκη με 33 προορισμούς σε Ελλάδα και Ευρώπη -με ιδιαίτερη, μάλιστα, έμφαση σε Γερμανία (έξι πόλεις) και Ιταλία (πέντε πόλεις).
Πάντως όπως λένε καλοί γνώστες της αγοράς, αποτελεί τακτική της Ryanair να κλείνει βάσεις σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια, όπως πρόσφατα έκανε με το αεροδρόμιο του Βερολίνου, σε περιόδους που θεωρεί ότι άλλες αγορές στην Ευρώπη μπορεί να είναι πιο αποδοτικές και να επαναφέρει βάσεις της σε δεύτερο χρόνο, κάτι που έχει κάνει και στη χώρα μας σε κορυφαίους τουριστικούς προορισμούς όπως είναι τα Χανιά, η Κως, η Ρόδος αλλά και η Αθήνα.
Ομοθυμία στη σύσκεψη φορέων
Την ίδια ώρα… ευχάριστη νότα στο αρνητικό κλίμα που δημιουργεί το κλείσιμο της αεροπορικής βάσης στη Θεσσαλονίκη, προκαλεί η ομοθυμία των φορέων, που συσκέφθηκαν υπό το δήμαρχο Θεσσαλονίκης, Στέλιο Αγγελούδη, ώστε να δοθεί λύση στο πρόβλημα που προέκυψε, για το οποίο, ωστόσο, κάποιοι ακούγεται πως ήταν καιρό ενήμεροι και δεν έκαναν τίποτε. Οι φορείς της πόλης, κατά τη σύσκεψη ζήτησαν από τις δυο πλευρές να καθίσουν στο τραπέζι του διαλόγου έστω και την ύστατη στιγμή, προκειμένου να τα βρουν.
Οι πάντες δείχνουν να αναγνωρίζουν την κρισιμότητα του θέματος για τον τουρισμό και την επισκεψιμότητα της πόλης, ωστόσο το ζήτημα είναι τι μπορούν να… βρουν οι δυο πλευρές όταν η μια (Ryanair) ακολουθώντας μια πάγια ρητορική, κάνει λόγο για υψηλά τέλη και χρεώσεις και η άλλη (Fraport) αναφέρει πως οι όποιες αυξήσεις χρεώσεων προβλέπονται αναλυτικά στη σύμβαση παραχώρησης του 2016, ισχύουν για όλους τους αερομεταφορείς και σε ετήσια βάση αποτελούν ποσοστό του πληθωρισμού, ήτοι κυμαίνονται σε χαμηλότερα επίπεδα του πληθωρισμού.
Το ερώτημα, πλέον, αν θέλουμε να είμαστε πραγματιστές, είναι ένα: πώς και πόσο γρήγορα θα καλυφθεί η… μαύρη τρύπα που θα δημιουργηθεί, καθώς, πέραν των αντικειμενικών δυσκολιών που υπάρχουν για να «στρατολογηθούν» στη Θεσσαλονίκη αεροπορικές εταιρείες που μέχρι σήμερα δεν έχουν εμφανιστεί ή να αυξήσουν τα δρομολόγια τους υφιστάμενες, η επόμενη περίοδος για τα αεροπορικά ταξίδια έχει πολλές ιδιαιτερότητες, λόγω της κρίσης τη αγοράς καυσίμων εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»
