Χωρίς εκατοντάδες εκπαιδευτικούς, που είναι άκρως απαραίτητοι για την εύρυθμη λειτουργία των σχολείων, θα συνεχίσουν να διεξάγονται τα μαθήματα στα δημοτικά, αλλά κυρίως στα γυμνάσια και τα λύκεια της Θεσσαλονίκης.
Παρά το γεγονός ότι το υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε άλλο ένα -το τρίτο κατά σειρά για τη φετινή σχολική χρονιά- κύμα προσλήψεων αναπληρωτών, εκπρόσωποι των εκπαιδευτικών δηλώνουν πως αυτές δεν επαρκούν για την κάλυψη των κενών στα σχολεία του νομού. Οι ίδιοι επισημαίνουν πως η ιδιαίτερα σκληρή πολιτική περικοπών και λιτότητας που ακολουθεί η κυβέρνηση όσον αφορά στην εκπαίδευση, το χρόνιο πρόβλημα με τα κενά στα σχολεία φέτος διογκώνεται, με αποτέλεσμα να καταβάλλονται υποχρεωτικά προσπάθειες να λυθεί με «αντιπαιδαγωγικό» τρόπο και σε βάρος μαθητών και εκπαιδευτικών.
Οι διαστάσεις του προβλήματος φαίνονται καθαρά από το γεγονός, ότι δύο μήνες μετά την έναρξη της σχολικής χρονιάς, σε πάρα πολλά σχολεία της Θεσσαλονίκης, οι μαθητές ακόμη δεν έχουν στα χέρια τους κανονικό πρόγραμμα για όλη την εβδομάδα. Την ίδια στιγμή, οι διευθυντές προσπαθούν να καλύψουν τα κενά «μοιράζοντας» υποχρεωτικές υπερωρίες στους εκπαιδευτικούς των σχολείων.
Οι καθηγητές κάνουν λόγο για μια απίστευτη… «κοπτοραπτική» που εφαρμόστηκε με ιδιαίτερη ένταση φέτος. Αυτή η «κοπτοραπτική» οδήγησε σε συγχωνεύσεις τμημάτων, προκειμένου να μειωθούν τα κενά. Στο πλαίσιο αυτό, σε πολλά γυμνάσια τα τμήματα των 27 μαθητών αποτελούν πλέον κανονικότητα, με ό,τι μπορεί αυτό να σημαίνει στην καθημερινότητα μέσα στην τάξη…
Η τρίτη φάση
Την Τετάρτη 12 Νοεμβρίου, το υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε την τρίτη φάση για φέτος στις προσλήψεις αναπληρωτών. Περισσότεροι από 5.380 κλήθηκαν να αναλάβουν υπηρεσία, εκ των οποίων οι 2.586 είναι για δημοτικά ή νηπιαγωγεία και οι 2.792 για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
«Οι νεοπροσληφθέντες θα πρέπει να είναι από Δευτέρα στα σχολεία τους», τονίζει στη «Θ» ο περιφερειακός διευθυντής εκπαίδευσης Κεντρικής Μακεδονίας, Αλέξανδρος Κόπτσης. Ο ίδιος κάνει λόγο για μια «δυναμική διαδικασία», η οποία κάθε χρονιά παίρνει κάποιο χρονικό διάστημα για να τακτοποιηθεί πλήρως.
Ωστόσο, ακόμη και με τις προσλήψεις των αναπληρωτών, τα κενά δεν καλύπτονται στο σύνολό τους, όπως επισημαίνουν οι εκπαιδευτικοί. Πριν από αυτό το τρίτο «κύμα» προσλήψεων, περισσότερα από 400 ήταν τα κενά μόνο στα γυμνάσια και τα λύκεια της Θεσσαλονίκης. Σε αυτά δεν υπολογίζονται τα κενά στην ειδική αγωγή, στα δημοτικά σχολεία κλπ. Όπως τονίζουν οι Ενώσεις Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης (ΕΛΜΕ), τα υπάρχοντα κενά είναι αδύνατο να καλυφθούν με αυτές τις προσλήψεις.
Λιτότητα
«Φέτος, επειδή εφαρμόζεται μια σκληρή πολιτική περικοπών και λιτότητας -όπως φαίνεται προτεραιότητα είναι να δοθούν τα λεφτά αλλού- η εκπαίδευση από την αρχή της χρονιάς βιώνει μια προσπάθεια να λυθεί το πρόβλημα των κενών με αντιπαιδαγωγικό τρόπο σε βάρος μαθητών και εκπαιδευτικών», δηλώνει στη «Θ» η πρόεδρος της Γ’ ΕΛΜΕ Θεσσαλονίκης, Γιάννα Λαθήρα. Η ίδια προσθέτει επίσης πως οι αρμόδιοι χρησιμοποιούν μια διάταξη, σύμφωνα με την οποία, σε περιπτώσεις που το κρίνει ο διευθυντής εκπαίδευσης, μπορούν να προστεθούν στα ήδη γεμάτα με 27 μαθητές τμήματα, ένα 10% μαθητών επιπλέον. «Σύμφωνα με τον νόμο, η αναγκαιότητα αυτή πρέπει να είναι εγγράφως αιτιολογημένη, κάτι που δεν γίνεται. Αποτέλεσμα είναι τα τμήματα να… συμπτύσσονται. Στη δική μας ΕΛΜΕ είχαμε σχολεία με τμήματα που λειτουργούσαν με 27 μαθητές και επειδή οι σύλλογοι αντέδρασαν στο να προστεθούν κι άλλοι μαθητές στο τμήμα, προτίμησαν να στείλουν τα παιδιά σε άλλα σχολεία και όχι να δημιουργήσουν ένα ακόμη τμήμα! Μια τέτοια περίπτωση είχαμε στο 3ο ΓΕΛ Πολίχνης», διευκρινίζει η κ. Λαθήρα.
Σε δόσεις και με το… σταγονόμετρο
Κάθε χρόνο οι προσλήψεις των αναπληρωτών γίνονται με… το σταγονόμετρο και σε διάφορες δόσεις. Συνολικά ο αριθμός των αναπληρωτών που προσλαμβάνονται ανέρχεται σε περίπου 50.000.
«Κάποιες χρονιές, οι φάσεις των προσλήψεων έφτασαν τις τέσσερις ή και τις πέντε, όπως γίνεται τα τελευταία πέντε χρόνια, ενώ έχουμε δει ακόμη και προσλήψεις αναπληρωτών τον… Ιανουάριο. Κάθε φορά, οι προσλήψεις γίνονται ανάλογα με το αν υπάρχουν οι σχετικές πιστώσεις», υπογραμμίζει στη «Θ» η γραμματέας της Ε’ ΕΛΜΕ Θεσσαλονίκης, Σοφία Στεφανίδου.
Όπως εξηγεί, το πρόβλημα με τα κενά λύνεται πλέον είτε με συγχωνεύσεις τμημάτων, είτε με υπερωρίες εκπαιδευτικών. «Αρχικά θα πρέπει να αναφερθεί ότι και φέτος έγινε αυτή η προσπάθεια κατασυκοφάντησης των ίδιων των εκπαιδευτικών: για τα κενά, ακούσαμε να λένε ότι φταίνε οι γυναίκες εκπαιδευτικοί που παίρνουν άδεια λοχείας, κλπ. Εκτός αυτού, όμως, φέτος είδαμε και πολλές συγχωνεύσεις τμημάτων, με τμήματα που έχουν πλέον 27 μαθητές, με δυνατότητα πλέον στον αριθμό αυτόν των 27 μαθητών να μπορεί να προστεθεί ένα ακόμη 10%, δηλαδή να φτάνουμε στους 30 μαθητές στο ίδιο τμήμα, προκειμένου να “εξοικονομηθούν” ώρες από τους εκπαιδευτικούς και να εξαλειφθούν τα κενά. Ωστόσο, όπως ο καθένας μπορεί να αντιληφθεί, αυτό δεν είναι καθόλου ευεργετικό για τους ίδιους τους μαθητές και την εκπαιδευτική διαδικασία. Μόνο στις περιοχές όπου ασκήθηκαν πιέσεις από τα συνδικαλιστικά όργανα των εκπαιδευτικών αλλά και όπου αντέδρασαν σθεναρά σύλλογοι γονέων, καταφέρανε να μην υπάρχουν τόσο εκτεταμένες συγχωνεύσεις», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Υπερωρίες
Παράλληλα, επισημαίνει ότι η άλλη τακτική που ακολουθείται φέτος έχει να κάνει με τις υπερωρίες. Με τον νόμο 4823/2021 που ψηφίστηκε επί Νίκης Κεραμέως κάθε διευθυντής έχει το δικαίωμα να βάζει έως πέντε υπερωρίες τον μήνα σε έναν εκπαιδευτικό, κάτι που τυπικά λύνει εν μέρει το πρόβλημα των κενών, ουσιαστικά όμως επιβαρύνει ακόμη περισσότερο έναν εκπαιδευτικό, καθώς του προσθέτει για παράδειγμα άλλο ένα τμήμα με 25 ή και 27 μαθητές.
1.500 τα κενά στην Κεντρική Μακεδονία
Στα 1.500 προσδιορίζει τα κενά που υπάρχουν σε όλη την Κεντρική Μακεδονία η Ομοσπονδία Συλλόγων Γονέων Μαθητών Κεντρικής Μακεδονίας, σύμφωνα με όσα καταγράφει από μαρτυρίες μελών της.
«Δυστυχώς, μετράμε δύο μήνες από την έναρξη της σχολικής χρονιάς και ακόμη οι ελλείψεις στο εκπαιδευτικό προσωπικό δεν έχουν καλυφθεί. Θεωρούμε απαράδεκτο, με το πρώτο χτύπημα του κουδουνιού, να υπάρχουν κενά σε δασκάλους, καθηγητές και σε εκπαιδευτικούς παράλληλης στήριξης, ελλείψεις ειδικοτήτων, υπεράριθμοι μαθητές ανά τμήμα», τονίζει στη «Θ» ο Αλέξης Γουσόπουλος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας.
«Ακόμα και οι αναγκαίες προσλήψεις που έγιναν φέτος, είναι αποτέλεσμα των διεκδικήσεων γονιών και εκπαιδευτικών, ενώ και πάλι δεν καλύπτουν τα πραγματικά κενά, αφού η εκτίμηση είναι τα εκπαιδευτικά κενά στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας είναι πάνω από 1.500. Κενά υπάρχουν και σε Ειδικό Εκπαιδευτικό και βοηθητικό προσωπικό στα σχολεία. Λείπουν σχολικοί νοσηλευτές, σχολικοί ψυχολόγοι και κοινωνικοί λειτουργοί, ελλείψεις στην καθαριότητα των σχολείων», τονίζει.
Μάλιστα, όπως επισημαίνει, «μαζί με τα κενά σε εκπαιδευτικούς, έχουμε: ”κόφτες” στην Παράλληλη Στήριξη και στα ολοήμερα τμήματα, ειδικότητες και τμήματα ένταξης που “αγνοούνται”, συγχωνεύσεις τμημάτων, υπεράριθμα τμήματα, χαμένες διδακτικές ώρες, εκατοντάδες δρομολόγια μεταφοράς μαθητών που δεν πραγματοποιούνται, κτιριακά ζητήματα χρόνων που δεν έχουν λυθεί».
Αποτέλεσμα παραμένει «η υποβάθμιση της παρεχόμενης μόρφωσής στα παιδιά μας και της ολόπλευρης στήριξης τους στη σχολική ζωή», σχολιάζει ο κ. Γουσόπουλος και προσθέτει: «Η κυβέρνηση και το υπουργείο Παιδείας επιδίδονται με κυνισμό σε ένα πρωτοφανές πετσόκομμα σε βάρος των μορφωτικών δικαιωμάτων των παιδιών μας, με αποκλειστικό κριτήριο το πόσο… λιγότερο θα τους στοιχίσει η χρονιά!
Συνεχίζουμε με την πείρα των μαζικών παραστάσεων μαζί με εκπαιδευτικούς και μαθητές από Ενώσεις και Συλλόγους, διεκδικώντας κάλυψη των κενών. Έχουμε πείρα ότι σε αρκετές περιπτώσεις είχαμε άμεσα αποτελέσματα, στοιχείο που δείχνει ότι η δράση και το περιεχόμενο των διεκδικήσεων των Οργανώσεων Γονέων, είναι αυτή που μπορεί να φέρει λύσεις. Ακόμα πιο άμεσα ήταν τα αποτελέσματα σε πολλές περιπτώσεις στην κάλυψη κενών στην παράλληλη στήριξη, κυρίως στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση ή στην κάλυψη ειδικοτήτων σε ΕΠΑΛ».
Κεραμική, αργαλειοί, πλέξιμο και κέντημα στα δημοτικά σχολεία για να «μπαλώσουν» τα κενά
Μακριά από τις οθόνες ευελπιστεί να κρατήσει τους μαθητές των δημοτικών σχολείων το υπουργείο Παιδείας με το νέο πρόγραμμα τίτλο «Πολιτιστική Παιδεία – Εργαστήρια Δημιουργίας και Χειροτεχνίας».
Στα εργαστήρια αυτά, που θα δημιουργηθούν σε όλα τα δημοτικά σχολεία, τα παιδιά θα μαθαίνουν υφαντική, κέντημα, πλέξιμο και κεραμική, με στόχο την αναβίωση ελληνικών παραδοσιακών τεχνών και την ενίσχυση της δημιουργικής εκπαίδευσης των μαθητών.
Για το σκοπό αυτό, το υπουργείο προχώρησε σε έγκριση σχετικού κονδυλίου ύψους 4 εκατ. ευρώ για εξοπλισμό και υλικά (δηλαδή κλωστές, βελόνες, σταμπαριστά κεντήματα και πηλό; ).
Σύμφωνα με την υπουργική απόφαση, η παραδοσιακή χειροτεχνία αποτελεί βασικό στοιχείο της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδας, ωστόσο η μετάδοσή της στις νεότερες γενιές έχει σχεδόν εκλείψει. Το πρόγραμμα επιδιώκει να καλύψει αυτό το κενό, ευθυγραμμιζόμενο με τις προτεραιότητες της UNESCO για εκπαίδευση στην πολιτιστική ποικιλομορφία, και να ενισχύσει τη σύνδεση των μαθητών με τη δημιουργική εργασία και την πολιτιστική ταυτότητα.
Παράλληλα, εκτιμάται ότι θα ενισχύσει τη συστηματική εκμάθηση παραδοσιακών τεχνών και θα δημιουργήσει συνθήκες που συνδυάζουν τη θεωρία με την πρακτική εξάσκηση, προάγοντας παράλληλα τη δημιουργικότητα και την πολιτιστική συνείδηση των μαθητών.
Όπως αναφέρει η σχετική ανακοίνωση, το πρόγραμμα θα προσφέρει:
- Ανάπτυξη δημιουργικότητας και φαντασίας, μέσω πρακτικής εξάσκησης σε υφαντική, κέντημα, πλέξιμο και κεραμική.
- Καλλιέργεια συναισθηματικής νοημοσύνης, αυτοπεποίθησης και αυτοεκτίμησης.
- Ενίσχυση παρατηρητικότητας, υπομονής και δεξιοτήτων επίλυσης προβλημάτων.
- Προώθηση ομαδικού πνεύματος και επικοινωνίας, δημιουργώντας ευκαιρίες για νέες εμπειρίες.
- Συγκέντρωση και απομάκρυνση από ψηφιακές συσκευές, όπως κινητά και tablets.
- Κατανόηση της αξίας διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσω βιωματικής μάθησης.
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»
