Γιατί οι πανεπιστημιακοί καθηγητές στρέφονται στην Τεχνητή Νοημοσύνη για τα μαθήματα; Και γιατί οι φοιτητές αντιδρούν λέγοντας αφοπλιστικά: «Θα μπορούσαμε να είχαμε ρωτήσει το ChatGPT»;
«Διαφωνώ με την απόφαση των διδασκόντων να χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη για τη δημιουργία διδακτικού υλικού παρόλο που κατανοώ τις πιέσεις και τα κίνητρα στα οποία ανταποκρίνονται», γράφει στον Guardian η Dr. Talia Hussain η οποία προσθέτει: «Ως νέα διδάκτωρ μπορώ να εξασφαλίσω μόνο συμβάσεις διδασκαλίας ορισμένου χρόνου ή με μηδενικές ώρες. Κάθε ώρα διδασκαλίας μπορεί να απαιτήσει ημέρες προετοιμασίας, η οποία δεν υπολογίζεται στον τρόπο αμοιβής μου. Έχω αναπτύξει υλικό, συμπεριλαμβανομένων πλάνων εργασίας, αξιολογήσεων, λιστών ανάγνωσης και ασκήσεων για σεμινάρια, για τρία διαφορετικά μαθήματα – κάτι που απαιτούσε πολύ περισσότερη δουλειά από αυτήν για την οποία πληρώθηκα. Αν μπορούσα να επαναχρησιμοποιήσω αυτό το υλικό, η επένδυση χρόνου θα απέφερε ίσως καρπούς. Οι περικοπές όμως προϋπολογισμών και οι παγωμένες προσλήψεις σημαίνουν ότι δίδαξα αυτά τα μαθήματα μόνο μία φορά. Απλώς δεν υπάρχει κίνητρο για κάποιον να επενδύσει χρόνο σε ένα μάθημα που ενδέχεται να διδάξει μόνο μία φορά, και μάλιστα με επισφαλή σύμβαση».
Είναι αυτές οι μικρές, πικρές λεπτομέρειες που δυσκολεύουν τη ζωή των νέων επιστημόνων.
Ανάγκη, όχι επιλογή
Η προετοιμασία του μαθήματος σήμερα απαιτεί πολλαπλάσιο χρόνο από αυτόν που πληρώνεται. Την ίδια ώρα η αδυναμία επαναχρησιμοποίησης υλικού κάνει την επένδυση χρόνου να μην φέρνει «απόσβεση». Έτσι, η χρήση AI γίνεται συχνά από ανάγκη και όχι από παιδαγωγική επιλογή.
«Η άρνηση διαδοχικών κυβερνήσεων να επενδύσουν στην ανώτατη εκπαίδευση έχει δημιουργήσει μια κατάσταση όπου το τίμημα της ποιοτικής διδασκαλίας το πληρώνουν οι ίδιοι οι διδάσκοντες», καταλήγει η Dr. Hussain.
Το κείμενο της θίγει σοβαρά ζητήματα που αφορούν την ακαδημαϊκή εργασία, τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης στη διδασκαλία και την υποχρηματοδότηση της ανώτατης εκπαίδευσης.
Το κρίσιμο ερώτημα για την ανάστατη εκπαίδευση είναι: Η χρήση AI ως υποκατάστατο εκπαιδευτικού έργου υποβαθμίζει τη διδασκαλία;
Ήδη διεθνώς αναπτύσσεται ο σκεπτικισμός ότι η δημιουργία διδακτικού υλικού από AI ενδέχεται να οδηγήσει σε μονοδιάστατο ή επιφανειακό περιεχόμενο, χωρίς το πλαίσιο, την κριτική ματιά και την παιδαγωγική διαίσθηση που προσφέρει ένας έμπειρος διδάσκων.
Ποιος άλλωστε μπορεί να κατηγορήσει τους φοιτητές που αντιδρούν αντιλαμβανόμενοι ότι ένα βασικό μέρος του μαθήματος δεν έχει σχεδιαστεί από άνθρωπο με επιστημονική και διδακτική εμπειρία;
Τελικά το πρόβλημα δεν είναι η τεχνητή νοημοσύνη αυτή καθαυτή, αλλά η οικονομική και θεσμική πίεση που οδηγεί στην κατάχρησή της. Χωρίς επένδυση στην ανώτατη εκπαίδευση, η AI χρησιμοποιείται ως εύκολο και πρόχειρο υποκατάστατο και όχι ως εργαλείο ενίσχυσης της διδασκαλίας.